Dom Powstańca Wielkopolskiego

Mija właśnie 100 lat od wybuchu Powstania Wielkopolskiego, które zaczęło się 27 grudnia 1918 w Poznaniu. Dzień wcześniej, 26 grudnia 1918 roku, przybył do tego miasta Ignacy Jan Paderewski, który został entuzjastycznie powitany przez mieszkańców. Przed hotelem "Bazar" Paderewski wygłosił przemówienie do tłumnie zgromadzonych rodaków. Powstanie zakończyło się sukcesem 16 lutego 1919 roku rozejmem w Trewirze. 

Dla upamiętnienia tamtych wydarzeń został otwarty w Gnieźnie "Dom Powstańca Wielkopolskiego", który mieści się w Starym Ratuszu przy ulicy Chrobrego. Stary Ratusz był świadkiem wydarzeń z 1918 roku. Do tej pory zbiory znajdowały się  w Gimnazjum nr 2 w Sali Tradycji. Teraz mają być dostępne dla większej ilości osób odwiedzających Gniezno. To  niewątpliwie ciekawa inicjatywa skierowana nie tylko do turystów ale i mieszkańców pierwszej stolicy Polski.

"Domem Powstańca Wielkopolskiego" opiekuje się Miejski Ośrodek Kultury. Na wystawie można obejrzeć pamiątki przekazane przez osoby z Gniezna i powiatu gnieźnieńskiego.  Wśród nich można zobaczyć dokumenty, broń i wiele innych powstańczych przedmiotów. Urozmaiceniem są multimedialne prezentacje i zabawy, które w nowoczesny sposób opowiadają o ówczesnych, burzliwych wydarzeniach. 

Poniżej krótka fotorelacja

otwarcie "Domu Powstańca Wielkopolskiego" ubarwił krótki spektakl
pokazujący wydarzenia jakie miały miejsce w Gnieźnie w 1918 roku

niektórzy z bohaterów powstania wielkopolskiego

stanowisko multimedialne 

dzieci też mają okazję poznać historię poprzez zabawę

Wielkie Morawy w Gnieźnie!

Niecodzienna gratka czeka na miłośników historii w Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie. Po raz pierwszy w Polsce pokazywane są zabytki wielkomorawskie! Niezwykłe, oryginalne i unikalne eksponaty przybliżają zwiedzającym świat minionych wieków. Świadczą one, że nasi przodkowie mieli niesamowite umiejętności i potrafili stworzyć rzeczy, które dziś sprawiają problem wykonania przez nie jednego rzemieślnika. Piękne ozdoby pasów, misternie zdobiona broń czy olśniewająca biżuteria zapierają "dech w piersiach". Poza nimi możemy zobaczyć przedmioty kultu ale i codziennego użytku oraz  makiety pokazujące wielkomorawską architekturę.

Od 16 grudnia 2017 r. można te przepiękne zbiory oglądać w Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie na wystawie pt.: „Wielkie Morawy”. Zostało na niej zgromadzonych około  700 wielkomorawskich zabytków archeologicznych. Wcześniej były prezentowane jedynie na Słowacji i w Czechach, dlatego warto zajrzeć na górną salę MPPP, by móc podziwiać kunszt dawnych mistrzów i poznać życie toczące się przed IX wiekiem. 

Państwo wielkomorawskie było jednym z pierwszych państw słowiańskich, z którym związane są np. postacie św. Cyryla i Metodego. Jego rozkwit datowany jest na IX wiek na terenie obecnych Moraw i sięgało aż do obszarów dzisiejszej Małopolski i Śląska.

Wszystkie eksponaty, które prezentujemy na wystawie, związane są z państwem wielkomorawskim – jednym z pierwszych państw słowiańskich. To z nim łączone są postacie takie jak np. święci Cyryl i Metody. Państwo wielkomorawskie rozkwitło w IX w. wokół terenów dzisiejszych Moraw, a swoim zasięgiem obejmowało być może obszary dzisiejszej Małopolski i Śląska. 

Wystawa „Wielkie Morawy” powstała przy współpracy instytucji polskich i czeskich:

– Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie

– Instytutu Archeologii Czeskiej Akademii Nauk w Brnie

– Muzeum Ziemi Morawskiej (Brno).

Patronat honorowy nad Wystawą „Wielkie Morawy” objęli: Ambasador Republiki Czeskiej Ivan Jestřáb oraz Marszałek Województwa Wielkopolskiego Marek Woźniak.

Kuratorami wystawy są: Jana Gryc (Instytut Archeologii Czeskiej Akademii Nauk), Łukasz Kaczmarek (Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie), Zdenka Kosarová (Instytut Archeologii Czeskiej Akademii Nauk), Lucie Valášková (Muzeum Ziemi Morawskiej). Opracowanie części merytorycznej: doc. dr hab. Luděk Galuška (Muzeum Ziemi Morawskiej), doc. dr hab. Pavel Kouřil (Instytut Archeologii Czeskiej Akademii Nauk).

Ekspozycję będzie można oglądać do 24 czerwca 2018 r.

Otwarcie wystawy "Wikingowie w Polsce?"

Wikingowie kojarzą się jednoznacznie ze Skandynawią i faktycznie tworzyli oni część społeczności tego obszaru. Staronordyckie słowo viking oznaczało wyprawę, przede wszystkim morską. Słowo to początkowo łączono ze staronordyjskim vik (zatoka) lub starogermańskim vik (osada portowa). W formie wicinga, wicingas zostało po raz pierwszy użyte dla określenia małych grup pirackich w anglosaskim poemacie Widsith z VII wieku. To określenie pojawiło się jeszcze w VIII wieku  w postaci staroangielskiego wicingsceada i starofrancuskiego witsing.  To od tego momentu  zaczęto łączyć nazwę wiking z tym właśnie obszarem językowym, wskazując na staroangielski „wic” oznaczający obóz handlowy. Pierwszy raz tego określenia użyto na długo przed epoką wikingów, wobec osadników saskich (saksońskich)

Czy Wikingowie byli w Polsce? O tym opowiada wystawa, która została dziś oficjalnie otwarta w górnej sali wystawowej w Muzeum Początków Państwa Polskiego. Poświęcona została mieszkańcom Skandynawii, którego częścią byli też Wikingowie. Zgromadzone znaleziska świadczą o tym, że docierali oni także na nasze tereny w okresie od IX do końca XII wieku.

"Jeśli przyjrzymy się mapie Polski z naniesionymi znaleziskami archeologicznymi z tego okresu, zobaczymy że najwięcej jest ich na Pomorzu oraz na ziemiach dawnych Prusów. Zapewne ilustruje to aktywność Skandynawów, którzy prawdopodobnie o wiele rzadziej docierali na tamte obszary"

Wystawa prezentuje ponad 100 przedmiotów, które są uznawane za wyroby skandynawskich rzemieślników.  Niekoniecznie musiały być one używane przez samych Skandynawów lecz są świadectwem ich kontaktów z mieszkańcami we wczesnopiastowskiej Polsce. 

Ekspozycja zgromadziła liczną grupę zainteresowanych osób, którzy pasjonują się historią. Zostali oni powitani przez dyrektora Muzeum Początków Państwa Polskiego dr Michała Bogackiego w holu muzealnym. Następnie goście udali się do sali wystawowej znajdującej się na I piętrze. Tam można było obejrzeć zgromadzone skarby wyeksponowane w gablotach.

Prezentowane zabytki pochodzą z zasobów kilkunastu Instytutów i muzeów specjalizujących się w archeologii i etnografii.

Wśród wielu ciekawych zabytków są topory, miecze, włócznie, biżuteria, grzebienie, przedmioty związane z działalnością kupiecką Wikingów, monety i inne. Niezwykle interesującym znaleziskiem są topory z Ostrowa Lednickiego, Wolina, Nętna czy Psar, bogato inkrustowane groty włóczni z Ostrowa Lednickiego i Nętna oraz miecze.

Wikingowie to wojownicy ale i kupcy, podobnie jak ludność zamieszkująca na terenie Skandynawii. Docierali oni na tereny dzisiejszej Polski i stąd widoczne są ślady ich działalności na terenach nadbałtyckich, zwłaszcza okolicach Elbląga - w Truso. Na wystawie można obejrzeć dowody na ich obecność i działalność handlową w postaci wag, odważników, srebrnych monet i ozdób.

Poszczególne zabytki można też poznać poprzez urządzenie mobilne przewodnika oraz aplikację QRtag, które znajdują się przy prezentowanych przedmiotach. Zawierają one audioprzewodnik, ciekawostki oraz katalog zabytków znajdujących się na wystawie. 

Wystawę można oglądać od 24 lutego do 16 lipca 2017 roku. 

Kuratorzy wystawy:

dr Michał Bogacki

dr hab. Andrzej Janowski

Tomasz Sawicki

"Wikingowie w Polsce?" - Zapowiedź wystawy

Wikingowie od dawna wzbudzają zainteresowanie historyków, pasjonatów i zwykłych ludzi. Ich kultura jest niezwykle bogata, związana z legendami i mitami. Czy ten waleczny lud ma jakieś powiązania z Polską? Czy w ogóle byli w naszym kraju? Zabytki świadczą, że jest to możliwe. Niektóre z nich będzie można zobaczyć na wystawie pt. „WIKINGOWIE W POLSCE? Zabytki skandynawskie z ziem polskich”, która zostanie otwarta w Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie. 

Jest to wystawa czasowa, która została przygotowana przez MPPP i Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk oraz jego szczeciński oddział - Ośrodek Archeologii Średniowiecza Krajów Nadbałtyckich. Stanowi ukoronowanie próby zebrania w jednym miejscu znalezisk związanych z obecnością Wikingów na naszych ziemiach. To podsumowanie dotychczasowych badań, choć charakter wystawy jest raczej popularno-naukowy. 

Na stronie muzeum można przeczytać, że wystawa ma być swoistą formą polemiki z występującymi dosyć często w publikacjach popularno-naukowych czy też na różnorodnych forach internetowych, hipotezami dotyczącymi skali i zasięgu oddziaływania Skandynawów na ziemie polskie. Ich autorzy niekiedy wyolbrzymiają pewne zjawiska, a na tej podstawie wyolbrzymiają pewne fakty, nie dostrzegając ich rzeczywistej skali i pomijając przy tym niektóre aspekty choćby kulturowe czy etniczne. Jest jednocześnie wystawą pewną odpowiedzią na swoistą modę „na wikingów” która od kilkunastu lat dostrzegalna jest w naszym kraju.

Autorzy kierują ją w stronę odbiorców w różnym wieku, którzy niekoniecznie interesować się muszą jej tematyką. Mają nadzieję, że u większości z nich wzbudzą zainteresowaniem nie tylko kulturą skandynawską lecz także historią początków naszego państwa. 

wystawa czasowa | czas trwania: 24 lutego 2017 r. - 16 lipca 2017 r.

miejsce: sala wystaw czasowych + sala edukacyjna MPPP w Gnieźnie

wernisaż: 24 lutego 2017 | godz. 13.00 (wstęp wolny!)

kuratorzy wystawy:

dr hab. Andrzej Janowski (Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk)

dr Michał Bogacki (MPPP w Gnieźnie)

Tomasz Sawicki (MPPP w Gnieźnie)

tekst na podstawie MPPP    więcej tutaj

Miecze Europy - wystawa

Jakie znaczenie miał miecz? Kiedy powstał? Jaką miał wymowę symboliczną? Czym tak naprawdę jest? Skąd wziął się na europejskiej ziemi? 

Miecz jest często kojarzony z rycerstwem lecz jego geneza sięga znacznie głębiej. Historia miecza jest niezwykle barwna, intrygująca i sięga ponad 3400 lat wstecz. Jego dzieje, symbolikę, zmieniający się wygląd możemy poznać na wystawie pt. "Miecze Europy", która została otwarta  dzisiaj o godzinie 12:00 i będzie dostępna  do 28 sierpnia 2016 roku. 

W holu Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie ustawiono gabloty z replikami mieczy z różnych okresów historycznych. - od epoki brązu aż do XVII wieku. Zbiór zaprezentowany na wystawie pochodzi z prywatnych zasobów autora wystawy Igora Górewicza. Jego pasja ma swój początek już w dzieciństwie i trwa do dziś. Od 1998 roku swoje hobby połączył z odtwórstwem historycznym, tworząć drużynę Grody Trzygłowa.

Oficjalnego otwarcia dokonał dyrektor Muzeum Początków Państwa Polskiego - dr Michał Bogacki oraz dyrektor Miejskiego Ośrodka Kulury - Dariusz Pilak. Po wystawie oprowadził osobiście jej autor i dyrektor muzeum. 

Wystawę można oglądać w godzinach otwarcia MPPP. Wstęp wolny.

Noc Muzeów 2016

Za nami Noc Muzeów, w czasie której raz w roku muzea otwierają swoje podwoje dla wszystkich chętnych. Od 17:00 do 24:00 można było zajrzeć do Muzeum Początków Państwa Polskiego, w którym czekało na zwiedzających dużo atrakcji i niespodzianek. Wśród nich wykłady, konfrontacje muzealne, wystawy, gry, kiermasz książek. 

Dr Michał Bogacki i Tomasz Sawicki oprowadzili po wystawie "Początki państwa polskiego", o Gnieźnie w dawnych wiekach opowiedział Jakub Magrian, Dariusz Stryniak wprowadził w świat legend na ekspozycji "Piastów Malowane Dzieje", Tomasz Janiak przybliżył wystawę "Chrzest – św. Wojciech – Polska. Dziedzictwo średniowiecznego Gniezna” a Sławomir Ratajczak nakreślił charakter Średniowiecznego Gniezna i historię Drzwi Gnieźnieńskich. 

Dużym zainteresowaniem cieszyły się konfrontacje muzealne. Archeolog kontra historyk czyli słowne potyczki, wymiana poglądów i zdań przy wystawach „Piastów malowane dzieje” oraz „Początki państwa polskiego”. Można było usłyszeć w jaki sposób postrzega zabytki historyk a jak archeolog. W tej roli wystąpił dyrektor MPPP dr Michał Bogacki i Tomasz Sawicki oraz Dariusz Stryniak vs Jakub Magrian. 

Ogromym powodzeniem cieszyła się zabawa „Muzealni odkrywcy” – zwiedzanie z przygodami!" Dzieci musiały przebyć specjalnie przygotowaną trasę, na której spotkały postacie historyczne, odpowiedzieć na pytania zamieszczone na  Karcie Muzealnego Odkrywcy oraz zebrać komplet pieczątek.  Musiały wytropić kata, odnaleźć misia z kafla gotyckiego, odszukać rycerza, biskupa Wojciecha oraz odwiedzić parę książęcą: Mieszka I i Dąbrówkę. 

Atrakcji nie brakowało. Każdy znalazł coś dla siebie ciekawego, zarówno dorośli jak i dzieci. Zwiedzanie skończyło się o północy. Z pewnością była to ciekawa noc!